{"id":6548,"date":"2026-08-22T12:28:38","date_gmt":"2026-08-22T10:28:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/?p=6548"},"modified":"2026-08-22T12:32:40","modified_gmt":"2026-08-22T10:32:40","slug":"tym-razem-stanie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/?p=6548","title":{"rendered":"Tym razem stanie?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W mediach spo\u0142eczno\u015bciowych mo\u017cna si\u0119 spotka\u0107 z oskar\u017ceniami, \u017ce papie\u017c Leon XIV jest wrogiem sztucznej inteligencji. \u017be wzywa do \u201erozbrojenia\u201d technologii, \u017ce chce zatrzyma\u0107 budow\u0119 nowej Wie\u017cy Babel, zanim ceg\u0142y si\u0119gn\u0105 niebios\u00f3w. Z podobnymi stwierdzeniami stykam si\u0119 tak\u017ce w\u015br\u00f3d student\u00f3w informatyki, ludzi z bran\u017cy, a tak\u017ce tych entuzjast\u00f3w post\u0119pu technologii spoza bran\u017cy, kt\u00f3rzy w ka\u017cdym wezwaniu do zachowania rozwagi widz\u0105 zamach na przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cho\u0107 moje i ko\u015bcio\u0142a katolickiego drogi dawno si\u0119 rozesz\u0142y, papie\u017c \u2013 tak obecny, jak i poprzedni \u2013 jest dla mnie jakim\u015b autorytetem, a z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 nie kwestionuj\u0119 jego wp\u0142ywu na postrzeganie \u015bwiata przez spor\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ludzko\u015bci, nie tylko przez tak zwanych wiernych. A \u017ce rozesz\u0142y si\u0119 tak\u017ce drogi pozyskiwania informacji przeze mnie i przez spor\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ludzko\u015bci, nie patrz\u0119 wy\u0142\u0105cznie na nag\u0142\u00f3wki, nie czerpi\u0119 wiedzy o \u015bwiecie z rolek i shorts\u00f3w, tylko w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci si\u0119gam po \u017ar\u00f3d\u0142o, a dopiero potem pozwalam obrazom u\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 w mojej g\u0142owie i formu\u0142owa\u0107 opinie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Encyklika <em>Magnifica humanitas<\/em>  papie\u017ca Leona XIV nie jest tekstem przeciwko wie\u017cy. To tekst o tym, jak\u0105 wie\u017c\u0119 stawiamy i czemu ma ona s\u0142u\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Znamy t\u0119 histori\u0119, nawet je\u015bli traktujemy j\u0105 jak mit, nie jak objawienie. Ludzie m\u00f3wili jednym j\u0119zykiem. Postanowili zbudowa\u0107 miasto i wie\u017c\u0119, kt\u00f3rej szczyt si\u0119ga\u0142by nieba, \u017ceby na wieki da\u0107 \u015bwiadectwo swojej s\u0142awy i nie rozproszy\u0107 si\u0119 po ziemi. J\u0119zyki si\u0119 pomiesza\u0142y. Przestali si\u0119 rozumie\u0107. Budowa stan\u0119\u0142a. Rozeszli si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Encyklika si\u0119ga po ten obraz, bo jest wygodny i wyra\u017any. Stawia wyb\u00f3r: nowa Wie\u017ca Babel albo wsp\u00f3lne miasto. Jednolito\u015b\u0107, kt\u00f3ra g\u0142adzi r\u00f3\u017cnice. Jeden cyfrowy j\u0119zyk, kt\u00f3ry udaje, \u017ce potrafi przet\u0142umaczy\u0107 wszystko, \u0142\u0105cznie z tym, kim jeste\u015bmy, na dane i wydajno\u015b\u0107. Idolatria zysku, kt\u00f3ra po\u015bwi\u0119ca s\u0142abszych. Albo mo\u017ce jednak <em>communitas<\/em>: budowa miasta, w kt\u00f3rym ludzie b\u0119d\u0105 mieszka\u0144cami, a nie b\u0119d\u0105 si\u0119 stawa\u0107 materia\u0142em do murarskiej zaprawy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Technologia nie jest wrogiem. Papie\u017c powtarza, \u017ce nie nale\u017cy uwa\u017ca\u0107 jej za si\u0142\u0119 antagonistyczn\u0105 wobec ludzko\u015bci ani za co\u015b z natury z\u0142ego. Jest wytworem ludzkim, mo\u017ce \u0142agodzi\u0107 cierpienie, tkwi w niej potencja\u0142 do otwierania horyzont\u00f3w. Problemem nie s\u0105 ceg\u0142y i zaprawa. Problem le\u017cy w tym, czy stawiamy wie\u017c\u0119, \u017ceby si\u0119gn\u0105\u0107 \u201enieba\u201d bez ogl\u0105dania si\u0119 na tych, kt\u00f3rzy nosz\u0105 zapraw\u0119, czy budujemy miejsce, w kt\u00f3rym wszyscy znajd\u0105 dla siebie miejsce i dach, pod kt\u00f3rym b\u0119d\u0105 mogli si\u0119 ukry\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eRozbrojenie\u201d AI nie oznacza zburzenia rusztowa\u0144. Oznacza zdj\u0119cie z technologii logiki zbrojnego wy\u015bcigu, dominacji i wykluczenia. \u017beby moc obliczeniowa nie dawa\u0142a automatycznie prawa do rz\u0105dzenia. \u017beby nie powsta\u0142a nowa niewola: nieliczni na szczycie, reszta pod nieub\u0142aganym spojrzeniem algorytm\u00f3w. To nie l\u0119k przed maszyn\u0105. To pami\u0119\u0107 o tym, jak ko\u0144cz\u0105 si\u0119 budowy, kt\u00f3re zapominaj\u0105 o budowniczych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najciekawsze, \u017ce Watykan nie kaza\u0142 nikomu zej\u015b\u0107 z placu tej budowy, a nawet znalaz\u0142 sobie bardzo zaskakuj\u0105cych sojusznik\u00f3w. Na prezentacj\u0119 encykliki zaproszono Christophera Olaha, wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u0119 Anthropica, cz\u0142owieka wprost z bran\u017cy, w dodatku ateist\u0119. Olah powiedzia\u0142 g\u0142o\u015bno to, co wielu w bran\u017cy czuje po cichu: nawet te firmy, kt\u00f3re chc\u0105 dobrze, dzia\u0142aj\u0105 w systemie zach\u0119t, kt\u00f3re czasem koliduj\u0105 z robieniem tego, co s\u0142uszne. Potrzebujemy g\u0142os\u00f3w tych, kt\u00f3rzy nie ugn\u0105 si\u0119 pod presj\u0105 tych zach\u0119t. Nie musi to by\u0107 g\u0142os z ambony. Wystarczy g\u0142os spoza logiki debiutu gie\u0142dowego, tempa i l\u0119ku, \u017ce konkurencja nas wyprzedzi. To nie jest wojna z wie\u017c\u0105. To pr\u00f3ba dogadania si\u0119 na placu budowy, zanim zn\u00f3w pomiesza nam si\u0119 j\u0119zyk.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pierwsza Wie\u017ca Babel run\u0119\u0142a, bo budowniczowie chcieli by\u0107 wszystkim naraz i nie zostawili miejsca na r\u00f3\u017cnic\u0119. Tym razem historia mo\u017ce si\u0119 sko\u0144czy\u0107 inaczej. Nie dlatego, \u017ce nagle stali\u015bmy si\u0119 lepsi. Dlatego, \u017ce znamy ju\u017c smak pomieszanych j\u0119zyk\u00f3w. Wiemy, czym ko\u0144czy si\u0119 budowa, kt\u00f3ra bezmy\u015blnymi ruchami szpachli zaciera wszelkie r\u00f3\u017cnice i wszystkich wt\u0142acza w jeden szablon. Mo\u017cemy doko\u0144czy\u0107 dzie\u0142o bez szwanku dla cywilizacji, je\u015bli zgodzimy si\u0119, \u017ce wie\u017ca nie musi by\u0107 jedna i \u017ce \u201eniebo\u201d nie jest serwerowni\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Niech apetyt nigdy nie zostanie zaspokojony. Niech ciekawo\u015b\u0107, kt\u00f3ra naszym mitycznym przodkom kaza\u0142a murowa\u0107 coraz wy\u017cej, tym razem ka\u017ce nam sprawdza\u0107, czy na dole kto\u015b jeszcze oddycha. Niech r\u00f3\u017cne j\u0119zyki zostan\u0105. Niech algorytm nie udaje, \u017ce przet\u0142umaczy\u0142 cz\u0142owieka. I niech budowa idzie dalej.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Je\u015bli uwierzymy w stereotyp i rodem z rolki uproszczenie, \u017ce papie\u017c jest przeciw sztucznej inteligencji, stracimy szans\u0119, \u017ceby tym razem spotka\u0107 si\u0119 razem na samym szczycie, na najwy\u017cszym pi\u0119trze. Wie\u017ca mo\u017ce stan\u0105\u0107. Miasto te\u017c. Wyb\u00f3r, jak zawsze, jest nasz. I to, mimo wszystko, wystarczy, \u017ceby i\u015b\u0107 dalej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W mediach spo\u0142eczno\u015bciowych mo\u017cna si\u0119 spotka\u0107 z oskar\u017ceniami, \u017ce papie\u017c Leon XIV jest wrogiem sztucznej inteligencji. \u017be wzywa do \u201erozbrojenia\u201d technologii, \u017ce chce zatrzyma\u0107 budow\u0119 nowej Wie\u017cy Babel, zanim ceg\u0142y si\u0119gn\u0105 niebios\u00f3w. Z podobnymi stwierdzeniami stykam si\u0119 tak\u017ce w\u015br\u00f3d student\u00f3w informatyki, ludzi z bran\u017cy, a tak\u017ce tych entuzjast\u00f3w post\u0119pu technologii spoza bran\u017cy, kt\u00f3rzy w ka\u017cdym&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/?p=6548\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">Tym razem stanie?<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1465],"tags":[1077,1468,1467,36,1466,747,1076],"class_list":["post-6548","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ai","tag-ai","tag-anthropic","tag-artificial-intelligence","tag-internet","tag-leon-xiv","tag-religia","tag-sztuczna-inteligencja","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6548","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6548"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6548\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6548"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6548"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6548"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}