Moja kole\u017canka obwie\u015bci\u0142a nam ostatnio w pokoju, \u017ce doprowadzi\u0142a do zawieszenia w prawach ucznia jakiego\u015b ch\u0142opca ze swojej klasy, kt\u00f3ry kaza\u0142 jej si\u0119 od siebie „odpieprzy\u0107”. Nie interesowa\u0142em si\u0119 ju\u017c dalej t\u0105 spraw\u0105, bo nie znam klasy, a musia\u0142em wyj\u015b\u0107 na lekcj\u0119. Pewnie za zawieszeniem stoi co\u015b wi\u0119cej ni\u017c samo odezwanie si\u0119 w ten spos\u00f3b do nauczyciela, ale sprowokowa\u0142o mnie to do rozmy\u015bla\u0144.
Ostatni raz, kiedy zdarzy\u0142o mi si\u0119 us\u0142ysze\u0107 od ucznia, \u017cebym si\u0119 od niego odpieprzy\u0142, mia\u0142 miejsce jakie\u015b dwa tygodnie temu i by\u0142 w gruncie rzeczy bardzo konstruktywny. Omawia\u0142em wyniki matury pr\u00f3bnej z j\u0119zyka angielskiego w grupie pan\u00f3w, w kt\u00f3rej egzamin wypad\u0142 w miar\u0119 nawet dobrze, i skupi\u0142em swoj\u0105 uwag\u0119 – w bardzo pejoratywnym kontek\u015bcie – na Rafale, kt\u00f3ry na egzamin przyszed\u0142, wystrzela\u0142 od g\u00f3ry do do\u0142u wszystkie zadania zamkni\u0119te i nie przyst\u0105pi\u0142 w og\u00f3le do zada\u0144 otwartych, kt\u00f3re \u0107wiczyli\u015bmy intensywnie przez ostatnie par\u0119 tygodni.
Jestem daleki od pochwalenia postawy Rafa\u0142a, kt\u00f3r\u0105 uwa\u017cam za lekkomy\u015bln\u0105, kr\u00f3tkowzroczn\u0105 i dalece nieodpowiedzialn\u0105. Ale w\u0142a\u015bciwie go rozumiem, bo po tym, jak kaza\u0142 mi si\u0119 od siebie odpieprzy\u0107, rzeczowo wyja\u015bni\u0142 swoje zachowanie. Rafa\u0142 \u017ca\u0142uje, \u017ce przyszed\u0142 do technikum mechanicznego, bo jest i b\u0119dzie rolnikiem, ma gospodarstwo i potrzebne mu s\u0105 uprawnienia rolnicze. Jak tylko sko\u0144czy technikum, musi i\u015b\u0107 gdzie\u015b na jaki\u015b kurs albo do szko\u0142y policealnej, \u017ceby te uprawnienia zdoby\u0107. To si\u0119 dla niego liczy. Wie ju\u017c, gdzie i za ile mo\u017cna to za\u0142atwi\u0107. \u017ba\u0142uje, \u017ce poszed\u0142 to technikum, bo gdyby wybra\u0142 zawod\u00f3wk\u0119, mia\u0142by ju\u017c z g\u0142owy, a gdyby jeszcze wybra\u0142 tak\u0105, kt\u00f3ra daje uprawnienia rolnicze, zaoszcz\u0119dzi\u0142by sobie \u0142adnych kilka lat. Na maturze mu nie zale\u017cy, bo do niczego mu ona niepotrzebna. Jakby nawet trzeba kiedy\u015b w przysz\u0142o\u015bci mie\u0107 matur\u0119 aby si\u0119 stara\u0107 o jakie\u015b dofinansowanie (co raczej nie jest zbyt prawdopodobne), to jego dziewczyna – a w niedalekiej przysz\u0142o\u015bci \u017cona – matur\u0119 ma i si\u0119 to jako\u015b za\u0142atwi.
Rafa\u0142 z jednej strony rozumie, \u017ce mnie denerwuje, i\u017c ma zamiar zdawa\u0107 matur\u0119 z angielskiego, a jednocze\u015bnie otwarcie m\u00f3wi, \u017ce nie b\u0119dzie nic z angielskiego robi\u0142, bo nie ma na to czasu ani ochoty. Uwa\u017ca, \u017ce na ten dopuszczaj\u0105cy jako\u015b zas\u0142u\u017cy, a ja nie mog\u0119 go zmusza\u0107 do nauki tylko dlatego, \u017ce chce spr\u00f3bowa\u0107 zdawa\u0107 egzamin. Ma do\u015b\u0107 precyzyjnie przemy\u015blane, \u017ce skoro ju\u017c zmarnowa\u0142 te pi\u0119\u0107 lat na technikum (powtarza\u0142 trzeci\u0105 klas\u0119), to spr\u00f3buje t\u0119 matur\u0119 mie\u0107, mo\u017ce „jako\u015b si\u0119 fuksnie”. Jeden przedmiot mo\u017ce obla\u0107, bo obejmie go giertychowska „amnestia”, z j\u0119zyka obcego b\u0119dzie pr\u00f3bowa\u0142 na pisemnym „ustrzela\u0107” – na pr\u00f3bnej si\u0119 uda\u0142o, to mo\u017ce i na prawdziwej – a na ustnym co\u015b tam na t\u0105 jedn\u0105 trzeci\u0105 punkt\u00f3w wyduka. Z polskiego jako\u015b sobie mo\u017ce poradzi, czyta\u0107 ze zrozumieniem umie. A ustny z polskiego o wiele lepsi od niego uczniowie maj\u0105 ju\u017c dawno kupiony na gie\u0142dzie w internecie albo pisze im kto\u015b za kas\u0119.
Rafa\u0142 m\u00f3wi, \u017ce jak w ten spos\u00f3b nie uda mu si\u0119 matury dosta\u0107, to trudno, wcale mu nie zale\u017cy. Ale skoro ju\u017c chodzi\u0142 tyle lat do tej szko\u0142y i skoro jeden egzamin mo\u017cna obla\u0107, to czemu kto\u015b ma go zmusza\u0107 do nauki albo czemu mia\u0142by „nie spr\u00f3bowa\u0107 szcz\u0119\u015bcia”.
Mo\u017cna si\u0119 oczywi\u015bcie zastanawia\u0107 nad tym, czy ostatnie rozporz\u0105dzenie o ocenianiu nie przynios\u0142o szkody systemowi egzamin\u00f3w zewn\u0119trznych i szkole w og\u00f3le, ale trudno nie przyzna\u0107 Rafa\u0142owi, \u017ce w istniej\u0105cej sytuacji zachowuje zdrowy – na sw\u00f3j spos\u00f3b – rozs\u0105dek i umie si\u0119 odnale\u017a\u0107. W\u0142a\u015bciwie ma racj\u0119, \u017ce jego \u015bwi\u0119tym prawem jest nie przyst\u0105pi\u0107 do zada\u0144 otwartych, a we wszystkich, nawet tych najprostszych zadaniach zamkni\u0119tych, udzieli\u0107 odpowiedzi na chybi\u0142 – trafi\u0142. Ma racj\u0119, \u017ce nie mam prawa mu tego zabroni\u0107. To on ryzykuje i to on poniesie konsekwencje tak obranej taktyki.
Cz\u0119sto jest tak, \u017ce nauczyciel robi co\u015b z takimi czy innymi intencjami i nie zdaje sobie sprawy z tego, \u017ce z perspektywy ucznia ten sam problem mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 zupe\u0142nie inaczej. Spodziewamy si\u0119 takiej czy innej postawy, takiej czy innej oceny fakt\u00f3w, a ucze\u0144 nas zaskakuje.
W minionych tygodniach spotka\u0142y mnie dwie takie wielkie niespodzianki. Jedna ma na imi\u0119 Dawid, druga Micha\u0142.
Dawid powtarza w tym roku szkolnym klas\u0119, poniewa\u017c wystawi\u0142em mu ocen\u0119 niedostateczn\u0105 na koniec roku i nie zda\u0142 egzaminu komisyjnego w sierpniu. W takiej sytuacji czuj\u0119 si\u0119 wobec ucznia niezr\u0119cznie, nie umiem si\u0119 w stosunku do niego zachowa\u0107 na korytarzu i ciesz\u0119 si\u0119, je\u015bli przejmuje go kt\u00f3ra\u015b z kole\u017canek i go\u015b\u0107 nie musi kolejny rok mie\u0107 ze mn\u0105 tego samego przedmiotu, z kt\u00f3rego go obla\u0142em. Po Dawidzie spodziewa\u0142bym si\u0119 tego samego – \u017ce b\u0119dzie mnie unika\u0142, omija\u0142 z daleka. Nie gniewa\u0142bym si\u0119 w sumie na niego, gdyby mi si\u0119 nie k\u0142ania\u0142 czy w inny spos\u00f3b okazywa\u0142 mi jak\u0105\u015b nieszkodliw\u0105 arogancj\u0119 dla odreagowania braku promocji. Tymczasem Dawid nie ma ze mn\u0105 najmniejszych problem\u00f3w. Przychodzi do mnie z r\u00f3\u017cnymi sprawami, w pokoju nauczycielskim z t\u0142umu koleg\u00f3w i kole\u017canek zawsze wybiera mnie, je\u015bli czego\u015b tam potrzebuje, z w\u0142asnej inicjatywy – z nud\u00f3w albo dla czystej przyjemno\u015bci przejechania si\u0119 cudzym samochodem – odstawi\u0142 kiedy\u015b moje auto z warsztat\u00f3w pod blok.
Druga z tych niespodzianek jest poniek\u0105d zwi\u0105zana ze spraw\u0105 Rafa\u0142a, kt\u00f3r\u0105 opisywa\u0142em na pocz\u0105tku. Gdy w kilku ewidentnych przypadkach wystawi\u0142em na semestr oceny niedostateczne i kilkunastu osobom powiedzia\u0142em, \u017ce od tej pory oczekuj\u0119, \u017ce b\u0119d\u0105 chodzi\u0142y na fakultet, kt\u00f3ry dot\u0105d omijali, uwa\u017ca\u0142em, \u017ce go\u015bci zmuszam. Dlatego by\u0142em mocno zdziwiony, kiedy po dodatkowym sobotnim spotkaniu Micha\u0142 podzi\u0119kowa\u0142 mi kilkakrotnie za to, \u017ce po\u015bwi\u0119cam dla niego i dla innych czas w sobot\u0119 rano, \u017ceby nadgoni\u0107 to, co z sumiennymi uczniami zrobili\u015bmy na fakultecie od pocz\u0105tku wrze\u015bnia.
Ucze\u0144 czasami si\u0119 nie gniewa i przechodzi do porz\u0105dku dziennego nad rzeczami, z powodu kt\u00f3rych my mamy wyrzuty sumienia. Inny potrafi by\u0107 wdzi\u0119czny za to, co nam si\u0119 wydaje, \u017ce na nim wymuszamy. A jeszcze inny ma wszystko gdzie\u015b i do nauki si\u0119 go nie przekona. Ale w sumie to je\u015bli taka jest jego \u015bwiadoma decyzja i je\u015bli umie j\u0105 logicznie przedstawi\u0107 i uzasadni\u0107, to za samo powiedzenie nauczycielowi, \u017ceby si\u0119 odpieprzy\u0142, nie ma go w sumie sensu kara\u0107. Uczciwie stawia spraw\u0119, a decyzje o w\u0142asnym \u017cyciu rzeczywi\u015bcie ma prawo podejmowa\u0107 sam i wara mi od tego.
Kolega Rafa\u0142a, Damian, uci\u0105\u0142 nasz\u0105 dyskusj\u0119 na temat egzaminu bardzo prawdziwym stwierdzeniem. Kaza\u0142 mi si\u0119 zastanowi\u0107, po co ja si\u0119 tak denerwuj\u0119 i prze\u017cywam, skoro jemu czy Rafa\u0142owi ta matura „i tak zwisa” i cho\u0107bym sobie \u017cy\u0142y wypruwa\u0142, to oni to i tak „maj\u0105 w dupie”. Poradzi\u0142, \u017cebym „wrzuci\u0142 luz”, bo „szkoda zdrowia”.
Rzeczywi\u015bcie. Dla zdrowia warto czasami pos\u0142ucha\u0107, jak wygl\u0105daj\u0105 nasze i uczni\u00f3w wsp\u00f3lne problemy z ich perspektywy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Moja kole\u017canka obwie\u015bci\u0142a nam ostatnio w pokoju, \u017ce doprowadzi\u0142a do zawieszenia w prawach ucznia jakiego\u015b ch\u0142opca ze swojej klasy, kt\u00f3ry kaza\u0142 jej si\u0119 od siebie „odpieprzy\u0107”. Nie interesowa\u0142em si\u0119 ju\u017c dalej t\u0105 spraw\u0105, bo nie znam klasy, a musia\u0142em wyj\u015b\u0107 na lekcj\u0119. Pewnie za zawieszeniem stoi co\u015b wi\u0119cej ni\u017c samo odezwanie si\u0119 w ten spos\u00f3b… Czytaj dalej Niespodzianki<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","footnotes":""},"categories":[],"tags":[192,28,27,3,6,8],"class_list":["post-600","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","tag-edukacja","tag-matura","tag-piotrkowice-male","tag-szkola","tag-technikum-mechaniczne","tag-technikum-mechanizacji-rolnictwa","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/600","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=600"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/600\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=600"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=600"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=600"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}