{"id":5631,"date":"2022-04-09T08:59:21","date_gmt":"2022-04-09T06:59:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.anglista.edu.pl\/?p=5631"},"modified":"2022-09-17T07:03:14","modified_gmt":"2022-09-17T05:03:14","slug":"wieza-babel-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/?p=5631","title":{"rendered":"Wie\u017ca Babel"},"content":{"rendered":"\n

Ktokolwiek wymiesza\u0142 ludzkie j\u0119zyki, rzeczywi\u015bcie skutecznie utrudni\u0142 nam komunikacj\u0119 i wsp\u00f3\u0142prac\u0119 w osi\u0105ganiu cel\u00f3w. Nawet je\u015bli dzi\u0119ki temu mam prac\u0119 (inaczej m\u00f3j zaw\u00f3d pewnie by nie istnia\u0142), przegl\u0105daj\u0105c dzienniki informacyjne w kilku r\u00f3\u017cnoj\u0119zycznych stacjach telewizyjnych poczu\u0142em g\u0142\u0119boki \u017cal, \u017ce nie m\u00f3wimy – jako ludzko\u015b\u0107 – jednym j\u0119zykiem.<\/p>\n\n\n\n

W ataku na stacj\u0119 kolejow\u0105 w Kramatorsku, w kt\u00f3rym zgin\u0119\u0142o oko\u0142o 50 os\u00f3b pr\u00f3buj\u0105cych uciec przed wojn\u0105, a jeszcze wi\u0119cej zosta\u0142o rannych, Rosjanie u\u017cyli pocisku, na kt\u00f3rym umie\u015bcili napis „\u0437\u0430 \u0434\u0435\u0442\u0435\u0439”. Pokazuj\u0105ce to stacje angloj\u0119zyczne przet\u0142umaczy\u0142y ten napis jako „for children” lub „for the children”. Wszystko w zasadzie si\u0119 zgadza, je\u015bli tylko dziennikarz danej stacji uzupe\u0142ni\u0142 to t\u0142umaczenie stosown\u0105 interpretacj\u0105, gorzej je\u015bli wskutek b\u0142\u0119dnego zrozumienia napisu wprowadzi\u0142 swoich odbiorc\u00f3w w b\u0142\u0105d.<\/p>\n\n\n\n

Wyrwana z kontekstu angloj\u0119zyczna fraza „for children” (lub „for the children”) nie jest bowiem jednoznaczna i na j\u0119zyk rosyjski mo\u017ce by\u0107 przet\u0142umaczona jako „\u0437\u0430 \u0434\u0435\u0442\u0435\u0439”, ale r\u00f3wnie\u017c jako „\u0434\u043b\u044f \u0434\u0435\u0442\u0435\u0439”. Niekt\u00f3rzy, najwyra\u017aniej nieznaj\u0105cy rosyjskiego ani cyrylicy w og\u00f3le dziennikarze, wiedz\u0105c jedynie, \u017ce napis oznacza „for the children”, pozwolili sobie wczoraj na komentarze o wyj\u0105tkowym cyni\u017amie i bestialstwie rosyjskiej armii, kt\u00f3ra – ostrzeliwuj\u0105c ukrai\u0144skich cywil\u00f3w – zamieszcza na wysy\u0142anych na nich pociskach i bombach bezduszne dedykacje „dla dzieci”. Ten b\u0142\u0119dny przekaz powt\u00f3rzy\u0142y wczoraj tak\u017ce niekt\u00f3re najwi\u0119ksze polskie stacje informacyjne, t\u0142umacz\u0105c z angielskiego i nie zwracaj\u0105c uwagi na rosyjski orygina\u0142 lub nie rozumiej\u0105c go.<\/p>\n\n\n\n

Nic oczywi\u015bcie nie usprawiedliwia ataku Rosjan na stacj\u0119 kolejow\u0105, na kt\u00f3rej zgromadzonych by\u0142o kilka tysi\u0119cy os\u00f3b pr\u00f3buj\u0105cych si\u0119 wydosta\u0107 z terenu dzia\u0142a\u0144 wojennych. Ale napis na pocisku mia\u0142 zupe\u0142nie inne przes\u0142anie ni\u017c to, kt\u00f3re do wielu z nas dotar\u0142o za po\u015brednictwem medi\u00f3w. To nie by\u0142 pocisk „dla dzieci”, ale pocisk „za dzieci”. Bardzo mo\u017cliwe, \u017ce na zniszczonej cz\u0119\u015bci pocisku by\u0142a dalsza cz\u0119\u015b\u0107 napisu, by\u0107 mo\u017ce w pe\u0142nej wersji brzmia\u0142 „\u0437\u0430 \u0434\u0435\u0442\u0435\u0439 \u0414\u043e\u043d\u0431\u0430\u0441\u0441\u0430”. Czyli \u017ce ten zbrodniczy atak mia\u0142 by\u0107 zemst\u0105 „za dzieci Donbasu”.<\/p>\n\n\n\n

\nhttps:\/\/youtube.com\/watch?v=tRHfQGpp5qQ\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n

Nurtuje mnie to, \u017ce z tak prostej – wydawa\u0142oby si\u0119 – frazy, w j\u0119zykach s\u0142owia\u0144skich w dodatku do\u015b\u0107 jednoznacznej i chyba niepodatnej na sprzeczne interpretacje, mo\u017ce wynikn\u0105\u0107 takie nieporozumienie. Ba, \u017ce zniekszta\u0142cenie znaczenia tej frazy przez osob\u0119 t\u0142umacz\u0105c\u0105 j\u0105 na j\u0119zyk angielski mo\u017ce si\u0119 odbi\u0107 tak szerokim echem, \u017ce b\u0142\u0119dne t\u0142umaczenie powraca nast\u0119pnie do medi\u00f3w pos\u0142uguj\u0105cych si\u0119 innymi j\u0119zykami s\u0142owia\u0144skimi, w tym j\u0119zykiem polskim.<\/p>\n\n\n\n

Jak tu by\u0107 optymist\u0105 w kwestii dogadania si\u0119 ludzi mi\u0119dzy sob\u0105 w bardziej z\u0142o\u017conych kwestiach, jak tu spodziewa\u0107 si\u0119 rych\u0142ego sukcesu negocjacji pokojowych, rozejmu i ko\u0144ca wojny, je\u015bli nawet j\u0119zyk, kt\u00f3rym si\u0119 pos\u0142ugujemy, jest wrogiem, kt\u00f3rego musimy pokona\u0107 po drodze?<\/p>\n\n\n\n

Pewnym pocieszeniem jest stale rozwijaj\u0105ca si\u0119 sztuczna inteligencja. Wiele razy chwali\u0142em tutaj Google Translate, zw\u0142aszcza por\u00f3wnuj\u0105c t\u0119 us\u0142ug\u0119 z Microsoft Bing<\/a>. Warto odnotowa\u0107, \u017ce w t\u0142umaczeniu frazy „for the children” Google \u015bwietnie radzi sobie z kontekstem i rozumie r\u00f3\u017cnic\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce tym razem i Bing sobie poradzi\u0142. Jest wi\u0119c mo\u017ce jaka\u015b nadzieja…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ktokolwiek wymiesza\u0142 ludzkie j\u0119zyki, rzeczywi\u015bcie skutecznie utrudni\u0142 nam komunikacj\u0119 i wsp\u00f3\u0142prac\u0119 w osi\u0105ganiu cel\u00f3w. Nawet je\u015bli dzi\u0119ki temu mam prac\u0119 (inaczej m\u00f3j zaw\u00f3d pewnie by nie istnia\u0142), przegl\u0105daj\u0105c dzienniki informacyjne w kilku r\u00f3\u017cnoj\u0119zycznych stacjach telewizyjnych poczu\u0142em g\u0142\u0119boki \u017cal, \u017ce nie m\u00f3wimy – jako ludzko\u015b\u0107 – jednym j\u0119zykiem. W ataku na stacj\u0119 kolejow\u0105 w Kramatorsku, w… Czytaj dalej Wie\u017ca Babel<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","footnotes":""},"categories":[881,957],"tags":[1077,75,969,37,1302,23,72,1295,15,77,115,1076,525,538],"class_list":["post-5631","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-jezyk-obcy","category-wojna","tag-ai","tag-angielski","tag-bing","tag-google","tag-google-translate","tag-jezyk-angielski","tag-jezyk-polski","tag-kramatorsk","tag-media","tag-polski","tag-rosyjski","tag-sztuczna-inteligencja","tag-ukraina","tag-wojna","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5631","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5631"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5631\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5631"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5631"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anglista.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5631"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}